فضا نگهدار دندان کودک چیست؟ اهمیت استفاده و انواع آن

فضا نگهدار دندان کودک وسیله‌ای ارتودنسی است که پس از از دست رفتن زودهنگام دندان شیری، فضای لازم برای رویش صحیح دندان دائمی را حفظ می‌کند و مانع به‌هم‌ریختگی دندان‌ها در آینده می‌شود. این دستگاه می‌تواند ثابت یا متحرک باشد و انتخاب نوع آن بر اساس نظر بهترین متخصص ارتودنسی کودکان در اصفهان انجام می‌گیرد. برای آشنایی بیشتر با انواع فضا نگهدار و اهمیت استفاده از آن در پیشگیری از مشکلات ارتودنسی آینده، ادامه مقاله را مطالعه کنید.

اهمیت استفاده از فضانگهدار در دندان‌های شیری از دست رفته

برخلاف تصور بسیاری از افراد دندان‌های شیری در صورت پوسیدگی باید ترمیم شود و اگر قابلیت ترمیم نداشته باشد کشیده شده و فضا نگهدار برای حفظ فضای دندان‌های زیرین گذاشته می‌شود. از این رو استفاده کردن از انواع دستگاه‌های فضا نگهدار ثابت و متحرک برای حفظ فضای دندان دائمی زیرین در مواردی که دندان شیری زود هنگام از دست می‌رود اهمیت بسیار زیادی دارد ولی فضانگهدارها انواع مختلفی دارد. انتخاب نوع فضا نگهدار و وسیله‌ای که باعث حفظ فضای دندان دائمی زیرین می‌شود در مواردی که دندان‌های شیری زود هنگام از دست رفته اند بر عهده متخصص ارتودنسی کودکان است.

انواع فضا نگهدار دندان کودکان

1) فضا نگهدار ثابت

معمولا در مواردی که فقط یک دندان شیری زود هنگام از دست رفته است برای حفظ فضای آن لازم است از فضا نگهدار ثابت استفاده شود. این فضا نگهدار معمولا به دندان‌های مجاور این ناحیه متصل شده و در نتیجه فضا را حفظ می‌کند؛ نیازی به برداشته شدن و گذاشته شدن نیست و از این رو احتیاجی به همکاری کودکان شما ندارد.

2) فضا نگهدارنده دندان اطفال متحرک

از سوی دیگر گاهاً فضای از دست رفته دو طرفه هستند در این موارد می‌توان از انواع فضا نگهدارهای ثابت یا متحرک و بسته به نظر متخصص ارتودنسی کودکان استفاده کرد. چنانچه متخصص ارتودنسی کودکان تصمیم بگیرد که از فضانگهدار متحرک استفاده بکند از کودک شما قالب‌گیری می‌شود و فضا نگهدار در لابراتوار یا آزمایشگاه ساخته می‌شود. در جلسه بعدی فضا نگهدار متحرک به کودک تحویل داده شده به او آموزش داده می‌شود که شب‌ها در هنگام خواب و فقط برای استراحت در دهان خود قرار دهد.

 فضا نگهدار متحرک نیازمند همکاری کودکان است حتما باید توسط او استفاده شده و به وسیله والدین بر این عمل نظارت به عمل بیاید چرا که ممکن است عدم همکاری کودکان در استفاده از فضا نگهدار متحرک باعث شود تا فضا زود هنگام از دست برود.

 از سوی دیگر فضا نگهدار متحرک در طول روز در دهان کودکان نیست و فقط به صورت شبانه استفاده می‌شود قابلیت تمیز کردن دارد و موجب پوسیدگی‌های دندانی نمی‌شود از این رو می‌توان برتری فضا نگهدار متحرک نسبت به ثابت را در امکان انجام اعمال بهداشتی در نظر گرفت.

اهمیت فضا نگهدار دندان درغذا خوردن کودک

گاها فضانگهدار‌ها به صورت دندان‌های کوچکی ساخته می‌شود که نه تنها باعث حفظ فضای دندان دائمی زیرین می‌گردد بلکه به کودکان شما امکان غذا خوردن نیز می‌دهند. پس امکان دارد که فضا نگه دار‌ ها به شکل دندان ساخته شود.

بیشتر بخوانید: ارتودنسی دو مرحله ای

چه زمانی باید از فضا نگهدار‌ها استفاده کرد؟

هر دندان شیری برای افتادن و جایگزین شدن به وسیله دندان دائمی زیرین زمان کاملا مشخصی دارد و نباید زودتر از موعد کشیده شود. گاها پوسیدگی‌های دندانی چنان شدید است که دندان شیری زود هنگام از دست میرود در این گونه موارد بسته به نظر متخصص ارتودنسی کودکان حتماً باید از انواع فضانگهدارهای ثابت یا متحرک استفاده کرد تا فضای دندان شیری حفظ شود.

 مراحل تهیه یک فضا نگهدار دندان کودک

 وقتی که یک دندان شیری زود هنگام از دست می‌دهد متخصص ارتودنسی در جلسات روتین معاینه که هر شش ماه انجام می‌شود تشخیص می‌دهد که آیا لازم است از فضا نگهدار استفاده شود یا خیر! در صورتی که استفاده از فضانگهدار به صورت ثابت یا متحرک بسته به نظر متخصص لازم باشد معمولا مراحلی طی می‌شود:

 گام اول) تهیه گرافی: لازم است یک گرافی یا عکس از دهان کودکان گرفته شود تا تشخیص داده شود دندان دائمی زیرین به زودی به محیط دهان راه پیدا می‌کند یا همچنان راه درازی در پیش دارد. اگر دندان دائمی زیرین راه درازی در پیش دارد حتما باید به وسیله فضا نگهدار ثابت یا متحرک جایگزین شود.

گام دوم) قالب گیری: در این گونه موارد معمولا از دهان کودکان قالب گیری می‌شود تا متخصص ارتودنسی بتواند با اندازه‌ گیری‌های دقیق فضا نگهدار ثابت یا متحرک را طراحی کرده و از آزمایشگاه می‌خواهد تا برایش بسازد.

گام سوم) نصب فضانگهدار: بعد از نصب فضانگهدار ثابت در دهان که معمولاً به وسیله چسب‌های مخصوصی به دندان‌های اطراف چسبیده می‌شود و یا تحویل فضانگهدار متحرک به کودک آموزش‌های لازم در این زمینه به آنها داده می‌شود.

گام چهارم) رعایت بهداشت: لازم است حتما در طول شبانه روز و بعد از صرف غذا تمیز شود. چنانچه کودک از پلاک‌های متحرک فضانگهداراستفاده هر شب قبل از خواب و صبح ها بعد از بیدار شدن باید آنهارا تمیز کرده و به وسیله مسواک کاملا خورده های غذا را از روی آنها پاک کند.

بیشتر بخوانید: مراحل ارتودنسی کودکان

معایب فضانگهدار ثابت

از سوی دیگر فضانگهدار های ثابت به وسیله چسب‌هایی به دندان‌ها میچسبند این چسب ها در بزاق دهان گاهاً حل می‌شود در صورتی که فضا نگهدار از دندان جدا شده باشد به راحتی تکان می‌خورد از این رو باید به کودکان آموزش داده شود که در صورتی که فضا نگهدار ثابت آنها تکان می‌خورد حتماً به والدین خود نشان داده تا در اولین فرصت متخصص ارتودنسی کودکان دوباره آن را بچسباند.

معایب فضانگهدار متحرک

چنانچه متخصص تشخیص داده است که از انواع فضانگهدارهای متحرک استفاده شود مشکل اساسی آنها همکاری کودکان است. گاهاً کودکان در استفاده از پلاک‌های متحرک شبانه تنبلی کرده یا برای استفاده نکردن از آنها دلایل بیهوده‌ای می‌آورند. باید خاطرنشان کرد که فضا نگهدار متحرک هیچگونه نیرویی ندارد و هرگز موجب ایجاد درد یا زخم نمی‌شود از این رو حتماً باید به صورت شبانه و توسط کودکان به صورت مرتب استفاده گردد.

 در نهایت

حفظ فضای دندان شیری زود از دست رفته به وسیله انواع فضا نگهدار دندان کودک چه ثابت و چه متحرک که توسط متخصص ارتودنسی کودکان ارائه می‌شود اهمیت بسیار زیادی دارد. این پلاک‌ها که به صورت ثابت به دندان چسبیده شده یا متحرک و به کودک تحویل داده میشود حتما باید همکاری کودک و والدین او را همراه داشته باشد. پدر و مادر وظیفه دارند در استفاده منظم از پلاک‌های ارتودنسی کودکان نظارت کرده حتما توجه کنند که آنها شبانه تمیز شوند.

سوالات متداول