ارتودنسی نکردن فقط روی زیبایی لبخند اثر نمی‌گذارد؛ دندان‌های نامرتب می‌توانند خطر پوسیدگی، بیماری‌های لثه، سایش دندان‌ها و مشکلات جویدن را افزایش دهند. در کودکان، تأخیر در درمان بعضی ناهنجاری‌ها ممکن است باعث پیچیده تر شدن درمان در آینده و از دست رفتن فرصت درمان ساده تر شود. در ادامه، مهم‌ترین عوارض ارتودنسی نکردن و اینکه چه زمانی درمان به موقع میتواند از این مشکلات پیشگیری کند را بررسی می‌کنیم.
با توجه به اهمیت محتوای حوزه سلامت، این محتوا توسط دکتر کامران دوامی نوشته شده است و هیچ گونه دخل و تصرفی در آن نشده است.
عوارض ارتودنسی نکردن
1. از دست رفتن فرصت درمان های ساده:
نادیده گرفتن مشکلات فک در کودکی، یک ریسک بزرگ است. مشکل کوچکی که امروز با یک دستگاه ساده و کم هزینه قابل حل است، در بزرگسالی به یک ناهنجاری دائمی تبدیل می‌شود که درمانش نیازمند ارتودنسی پیچیده یا حتی جراحی فک است. به طور مثال، یک تماس دندانی غلط میتواند به تنهایی باعث شود فک فرزندتان برای همیشه کج رشد کند و صورتش نامتقارن شود.
2. افزایش احتمال بروز بی نظمی های دندانی :
قوس دندانی در فک پایین به طور معمول فضای محدودتری برای جایگیری دندان‌ها دارد. در صورت عدم افزایش محیط این قوس با استفاده از دستگاه‌های متحرک گسترش دهنده در زمان مناسب، دندان ها برای رویش با کمبود فضا مواجه شده و به صورت نامرتب و شلوغ رشد خواهند کرد. این بی‌نظمی علاوه بر تأثیر نامطلوب بر زیبایی لبخند، رعایت بهداشت دهان و دندان را دشوار ساخته و خطر بروز پوسیدگی و بیماری‌های لثه را افزایش می‌دهد.
بیشتر بخوانید: ناهنجاری فک در کودکان؛ چراغ قرمز برای والدین
3. کوچک ماندن قوس دندانی :
اگر قوس دندانی به میزان کافی رشد نکند و کوچک باقی بماند، فضای لازم برای قرارگیری منظم تمامی دندان‌های دائمی فراهم نخواهد شد. این کمبود فضا منجر به شلوغی شدید دندان‌ها شده و متخصص ارتودنسی ممکن است در آینده برای ایجاد فضای کافی و مرتب سازی دندان ها، ناچار به کشیدن یک یا چند دندان دائمی سالم گردد؛ در حالی که با درمان به موقع، اغلب می‌توان از این امر جلوگیری کرد.
4. افزایش ریسک نهفته شدن دندان نیش دائمی فک بالا:
دندان نیش فک بالا معمولاً یکی از آخرین دندان‌هایی است که در بخش قدامی قوس فکی رویش می‌یابد. اگر به دلایلی نظیر کوچک بودن قوس فکی یا رویش نامناسب سایر دندان‌ها، فضای کافی برای آن وجود نداشته باشد، این دندان قادر به رویش در محل صحیح خود نخواهد بود. دندان نیش ممکن است در داخل استخوان فک نهفته باقی بماند یا در مسیری انحرافی رویش کند. درمان دندان نیش نهفته غالباً پیچیده، زمان بر و نیازمند مداخله جراحی برای خارج سازی و هدایت آن به محل صحیح است.
5. تنگی فک بالا و عوارض آن (تنفسی، جسمی و روحی):
- تنفس دهانی مزمن
- خشکی دهان و افزایش استعداد ابتلا به پوسیدگی
- خروپف شبانه و احتمال بروز آپنه انسدادی خواب (ایست موقت تنفس در خواب)
- کاهش کیفیت خواب و احساس خستگی مزمن در طول روز
- تأثیر منفی بر تمرکز و توانایی یادگیری کودک
- احتمال بروز تغییرات نامطلوب در ویژگی‌های چهره (مانند صورت کشیده و دراز)
6. افزایش پوسیدگی و بیماری‌های لثه
دندان‌های نامرتب و شلوغ، فضاهایی ایجاد می‌کنند که دسترسی مسواک و نخ دندان به آن‌ها دشوار است. این امر باعث تجمع پلاک میکروبی شده و ریسک پوسیدگی‌های بین‌دندانی و التهاب لثه را به شدت افزایش می‌دهد که در صورت عدم درمان به بیماری‌های پیشرفته لثه منجر می‌شود.
6. تحلیل لثه و استخوان فک
فشار نامناسب و غلط روی دندان‌هایی که در موقعیت صحیح خود قرار ندارند، میتواند به مرور زمان باعث تحلیل رفتن لثه و استخوان نگهدارنده دندان شود. این عارضه نه تنها ظاهر دندان‌ها را بلند و نازیبا می‌کند، بلکه خطر لق شدن و از دست دادن آن‌ها را نیز افزایش می‌دهد.
7. مشکلات گوارشی ناشی از جویدن ناقص
عملکرد اصلی دندان‌ها، جویدن کامل غذا برای هضم بهتر است. وقتی دندان‌ها نامرتب هستند، غذا به خوبی آسیاب نمی‌شود و فرآیند هضم در معده با مشکل مواجه می‌گردد که میتواند منجر به نفخ و سایر مشکلات گوارشی شود.
8. دشواری در رعایت بهداشت دهان و دندان
بی‌نظمی های دندانی در بزرگسالان باعث می شود تمیز کردن دندان ها به درستی انجام نشود. این مسئله میتواند موجب تجمع پلاک میکروبی در بین دندان‌ها شده و احتمال پوسیدگی، التهاب لثه و بیماری‌های پیشرفته لثه ای را به طور چشمگیری افزایش دهد.
بیشتر بخوانید: سن مناسب ارتودنسی؛ اولین معاینه در چند سالگی باشد؟
9. تأثیر پلاک‌های میکروبی بر سلامت عمومی بدن
پلاک‌های میکروبی که در دهان تجمع پیدا می‌کنند، می‌توانند از طریق لثه وارد جریان خون شوند. ورود این باکتری‌ها به سیستم گردش خون با مشکلات جدی تری در ارتباط است؛ از جمله افزایش خطر بیماری های قلبی، التهاب های مزمن، دیابت نوع ۲ و حتی اختلالات سیستم ایمنی.
10. بوی بد دهان مزمن
حتی اگر بهداشت را رعایت کنید، تمیز کردن کامل فضاهای تنگ و روی هم رفته بین دندان‌های نامرتب تقریباً غیرممکن است. باقی ماندن ذرات غذا و باکتری‌ها در این نقاط، منبع دائمی برای تولید ترکیبات گوگردی و ایجاد بوی بد دهان است
11. از دست دادن زودتر دندان‌ها
ترکیبی از تحلیل استخوان، بیماری لثه، سایش شدید و پوسیدگی‌های غیرقابل دسترس، در نهایت باعث می‌شود دندان‌ها زودتر از موعد ضعیف، لق و در نهایت از دست بروند. ارتودنسی با ایجاد یک ساختار سالم، به حفظ دندان‌ها برای تمام عمر کمک می‌کند.
در نهایت
با توجه به توضیحات فوق عوارض ارتودنسی نکردن در افراد نیازمند ارتودنسی، چه در دوران کودکی و چه بعد از بلوغ و بزرگسالی بسیار زیاد است و باید حتما از روش های مختلف درمانی در ارتودنسی بهره برد تا ازاین عوارض در دوران کودکی، بلوغ و بزرگسالی جلوگیری کرد. پس بهتر است هر 6 ماه به بهترین متخصص ارتودنسی کودکان اصفهان مراجعه کنید.
سوالات متداول
آیا ارتودنسی نکردن فقط یک مشکل زیبایی است؟
خیر، ارتودنسی نکردن خطر پوسیدگی، بیماری‌های لثه، سایش غیرطبیعی دندان‌ها و مشکلات مفصل فک را به شدت افزایش می‌دهد.
عوارض ارتودنسی نکردن طولانی مدت چیست؟
اصلی ترین عارضه بلند مدت، تحلیل لثه و استخوان نگهدارنده دندان است که در نهایت میتواند منجر به لق شدن و از دست دادن زودتر از موعد دندان‌ها در سنین بالاتر شود.
آیا دندان‌های نامرتب می‌توانند باعث سردرد یا درد فک شوند؟
بله، قطعاً. وقتی دندان‌ها درست روی هم قرار نگیرند، فشار نامناسبی به عضلات و مفصل فک وارد می‌شود. این فشار مداوم یکی از دلایل اصلی دردهای فک، صورت، گردن و حتی سردردهای مزمن است.
عوارض ارتودنسی اشتباه چیست؟
میتواند باعث مشکلات فکی و دندانی شود. بهتر است قبل از مراجعه در مورد متخصص ارتودنسی به خوبی تحقیق کنید.
عوارض ارتودنسی در سن بالا
هیچ عارضه ای ندارد و اگر بهداشت دهان و دندان به خوبی رعایت شود مشکلی ایجاد نمیکند.
با مشکل هزینه ارتودنسی چیکار کنم؟
در مطب دکتر کامران دوامی شرایط ارتودنسی اقساطی در اصفهان داریم که میتوانید از آن بهره مند شوید. هدف ما زیبایی دندان های شماست.